Klimatologisch overzicht van december 2013

De eerste maand van de meteorologische winter werd te Ukkel gekenmerkt door een zeer uitzonderlijk hoge zonneschijnduur, een uitzonderlijk hoge gemiddelde temperatuur, een zeer abnormale hoge gemiddelde windsnelheid en een normale waarde van het neerslagtotaal.

 

Opmerking: vanaf het maandelijks klimatologische overzicht van januari 2011, zullen de normalen en de recordwaarden (+ of –) in de tabel hierna berekend worden voor de periode 1981 – 2010. Deze periode van 30 jaar is de nieuwe referentieperiode voor de berekening van de normalen (gemiddelden over de periode) te Ukkel.
Neem er nota van dat de recordwaarden na 2010 progressief zullen worden toegevoegd in de volgende jaren zodat wij steeds over de recentste recordwaarden zullen beschikken.
Onder de tabel laat een link toe de vergelijking te maken met dezelfde tabel met de normalen en de recordwaarden berekend over de referentieperioden gebruikt tot 2010; deze perioden waren verschillend, afhankelijk van de parameter. Deze recordwaarden hadden, wat de betrokken periode betrof, dezelfde startdatum, maar duurden voort tot 2010.

De tabel hieronder geeft de maandelijkse waarden van een reeks parameters weer gemeten te Ukkel (kolom "Maand"), alsook de normale maandelijkse waarden ("Norm".) en de maandelijkse recordwaarden sinds 1981 ("Record +" en "Record -") met de jaartallen. De kolom "kar" duidt de statistische karakteristiek aan van de waargenomen maandwaarde ("Maand").

Parameter Eenh. Maand Norm. kar Record + Jaar Record - Jaar
Luchtdruk hPa 1018,7 1016,5 n 1027,9 1991 1002,1 1981
Gemiddelde windsnelheid m/s 4,5 3,7 za 4,7 2011 2,7 2004
Overheersende windrichting ZZW ZZW 0 0
Zonneschijnduur hh:mi 87:25 45:08 zu 77:24 2007 16:17 1993
Gemiddelde temperatuur °C 6,1 3,9 u 6,9 1988 -0,7 2010
Gemiddelde maximum temperatuur °C 8,6 6,1 u 8,7 2011 1,2 2010
Gemiddelde minimum temperatuur °C 3,6 1,6 za 5,5 1988 -3 2010
Relatieve vochtigheid % 82 89 zu 93 1994 83 1983
Gemiddelde dampdruk hPa 7,7 7,4 n 9,3 1988 5,2 2010
Neerslagtotaal mm 77,1 81 n 172,7 2012 27,1 1987
Neerslagdagen d 17 19 n 28 2012 10 1992
Onweersdagen in het land d 2 3 n 11 2011 0 2004
Sneeuwdagen d 0 4 a 21 2010 0 2007

december 2013 (oude normalen)

(*) Definities van de graad van abnormaliteit:

Afkorting Graad van abnormaliteit Fenomeen bereikt of overtroffen gemiddeld één keer om de
n normaal -
a abnormaal 6 jaar
za zéér abnormaal 10 jaar
u uitzonderlijk 30 jaar
zu zéér uitzonderlijk 100 jaar

Van de 1e tot de 5e had zich een anticycloon gevormd ten westen van Ierland die zich progressief ontwikkelde naar Oost-Europa en die maritieme lucht naar onze streken stuurde die progressief frisser werd. Op de 5e vormde zich een diepe depressie boven de Noordzee die zich naar het zuiden van Zweden verplaatste en de oorzaak was van een storm in oostelijk Europa. Van de 6e tot de 13e bepaalde een anticycloon in ontwikkeling vanaf Frankrijk naar de Alpen de aanvoer van minder gestoorde maritieme lucht naar onze streken. Van de 14e tot de 17e waren het maritieme luchtstromingen in ontwikkeling vanaf IJsland naar Zweden die ons weer beïnvloeden. Vervolgens tot het einde van de maand werd het weer in onze streken nog bepaald door maritieme lucht, verbonden aan depressies hetzij in de buurt van IJsland (van de 21e tot de 24e), in de buurt van Britse eilanden (van de 25e tot 28e) of boven het centrum van de Noord-Atlantische oceaan (van de 29e tot de 31e). De gemiddelde luchtdruk bedroeg te Ukkel 1018,7 hPa (norm: 1016,5 hPa).

De overwegende invloed van zachte maritieme luchtmassa’s tijdens de tweede helft van de maand lag aan de oorsprong van de veel te hoge temperaturen. In het land weken de maandgemiddelden van de maximumtemperaturen af van de normalen met een waarde gelegen tussen +1,5°C en +3,0°C. De afwijking van de normalen van de maandgemiddelden van de minimumtemperaturen lag tussen +1,0°C en +2,5°C. De absolute maxima varieerden van 9°C tot 15°C en deden zich meestal voor op de 16e. De absolute minima varieerden van –7°C tot 1°C en werden meestal gemeten op verschillende data. Te Ukkel bedroeg de gemiddelde temperatuur 6,1°C (norm.: 3,9°C). De gemiddelde uitersten waren respectievelijk 8,6°C en 3,6°C (norm.: 6,1°C en 1,6°C). De absolute uitersten waren respectievelijk 13,2°C [de 16e] en –0,4°C [de 3e] (norm.: 12,7°C en –5,0°C). Er waren slechts 2 vorstdagen [min.< 0 °C] (norm.: 10,7 d.).

De streekgemiddelden van de neerslag waren bijna allen lager dan de normalen. Zij varieerden van 43 % in de streek van Gileppe en Warche tot 102 % tussen Samber en Maas. Het tekort was overal normaal behalve in de streek van Gileppe en Warche waar het abnormaal was. De hoogste dagwaarden varieerden van enkele mm tot meer dan 75 mm en deden zich meestal voor op de 24e. Neerslagwaarden hoger dan 40 mm werden gemeten op de 24e. De opmerkelijkste waarde was deze van Bièvre op de 24e met 76,1 mm. Te Ukkel was de neerslagfrequentie normaal: met de pluviometer werd gedurende 17 dagen in totaal 77,1 mm gemeten (norm.: 81,0 mm op 19 d.).

In het land was er gedurende 3 dagen onweer (norm.: 2,9 d.) : de 5e, 22e, en de 25e. . Waterschade en/of windschade werd ons gemeld op de 5e, 23e, 24e, 25e, 27e en de 28e. Hagel werd plaatselijk waargenomen op de 5e. De neerslag bestond in het land geheel of gedeeltelijk uit sneeuw gedurende 3 dagen: tussen de 5e en de 7e. Deze sneeuwval gaf aanleiding tot een kleine sneeuwbedekking van de bodem op de 6e en de 7e te Mont – Rigi.

Tijdens de 2e decade was de zonneschijnduur zeer uitzonderlijk hoog te Ukkel en zo bereikte de maandelijkse duur van de zonneschijn te Ukkel 87 h 25 min (norm.: 45h). Deze waarde komt op de vijfde plaats sinds het begin van de heliografische waarnemingen te Ukkel in 1887.

Te Ukkel kwamen de winden hoofdzakelijk uit de sectoren S tot SW en NNW. Hun frequentie bedroeg 88 % van de gevallen in deze sectoren (norm.: 42 %). De gemiddelde windsnelheid bedroeg 4,5 m/s (norm.: 3,7 m/s). Tijdens deze maand werden in het anemometrische meetnet windstoten van 100 km/h (28 m/s) of meer gemeten op de 24e. Deze snelheden konden nochtans plaatselijk bereikt of overtroffen worden tijdens onweders.