Klimatologisch overzicht van november 2017

Korte versie

De laatste maand van de meteorologische herfst werd in Ukkel gekenmerkt door een abnormaal hoog neerslagtotaal, een abnormaal lage gemiddelde windsnelheid en normale waarden voor de gemiddelde temperatuur en de zonneschijnduur.

 

De tabel hieronder geeft de maandelijkse waarden van een reeks parameters weer gemeten te Ukkel (kolom "Maand"), alsook de normale maandelijkse waarden ("Norm".) en de maandelijkse recordwaarden van 1981 tot 2016("Record +" en "Record -") met de respectievelijke jaartallen. De kolom "kar" duidt de statistische karakteristiek aan van de waargenomen maandwaarde ("Maand").

Parameter Eenh. Maand Norm. kar Record + Jaar Record - Jaar
Gemiddelde temperatuur °C 6.6 6.8 n 10.4 1994 2.8 1993
Gemiddelde maximumtemperatuur °C 9.4 9.5 n 13.1 2015 5.4 1985
Gemiddelde minimumtemperatuur °C 4.1 4.1 n 8.1 1994 -0.1 1985
Neerslagtotaal mm 105.9 76.4 a 174.6 1991 8.5 2011
Neerslagdagen d 24 18.8 a 26 2008 10 1989
Sneeuwdagen d 2 1.4 n 11 1985 0 2016
Onweersdagen in België d 6 3.9 n 10 2005 0 2011
Gemiddelde windsnelheid m/s 3.1 3.8 a 5.1 2009 3 2001
Overheersende windrichting ZW ZZW
Zonneschijnduur uu:mm 67:01 66:17 n 135:33 1989 23:46 2010
Globale zonnestraling kWh/m² 28 26.1 n 35.9 1989 18.6 2010
Relatieve vochtigheid % 87 86 n 90 2012 80 1989
Dampdruk hPa 8.5 8.7 n 10.8 1994 6.7 1985
Luchtdruk hPa 1015.7 1015.1 n 1023.4 1981 1003.4 2000

(*) Definities van de graad van abnormaliteit:

Afkorting Graad van abnormaliteit Fenomeen bereikt of overtroffen, gemiddeld één keer om de
n normaal -
a abnormaal 6 jaar
za zéér abnormaal 10 jaar
u uitzonderlijk 30 jaar

Volledige versie

Van de 1e tot de 4e kregen we zachte en vrij droge lucht over ons door de aanwezigheid van een hogedrukgebied over Centraal-Europa dat naar het oosten trok. Van de 5e tot de 10e passeerden er verschillende hogedrukgebieden over onze streken op hun weg van het westen van het Iberisch Schiereiland naar de Baltische Staten. Dit zorgde voor de aanvoer van onstabiele maritieme lucht. Van de 5e tot de 8e was deze lucht van polaire oorsprong. De 11e en de 12e werd ons weer beïnvloed door een complex lagedrukgebied boven Scandinavië en de Baltische Staten. Hierdoor kregen we onstabiele zeelucht van polaire oorsprong over ons. Van de 13e tot de 16e zorgde de aanwezigheid van een hogedrukgebied over een groot deel van het Europese vasteland voor de aanvoer van eerder zachte en zeer vochtige lucht. Van de 17e tot de 20e kregen we licht onstabiele zeelucht van polaire oorsprong over ons door de aanwezigheid van een nieuw hogedrukgebied ten westen van ons. Van de 21e tot de 24e lagen we tussen een complexe lagedrukzone die zich uitstrekte van IJsland tot Scandinavië en een hogedrukgebied boven de Middellandse Zee. Dit zorgde voor de aanvoer van zachte en vochtige maritieme lucht. De 25e vormde er zich een nieuw hogedrukgebied ten westen van de Golf van Biskaje. Van die dag tot de 30e kregen we onstabiele en vrij koude polaire zeelucht aangevoerd door onze ligging tussen dit hogedrukgebied en de complexe lagedrukzone ten noorden van ons. Te Ukkel bedroeg de gemiddelde luchtdruk op zeeniveau 1015,7 hPa (norm: 1015,1 hPa).

De afwijking van de normale van de maandgemiddelden van de maximumtemperaturen lag tussen -1°C en +1°C. De afwijking van de normalen van de maandgemiddelden van de minimumtemperaturen varieerde ook tussen -1°C en +1°C. De absolute maxima lagen tussen 12,5°C en 17,5°C en werden meestal waargenomen op de 1e, de 4e en de 23e. De absolute minima varieerden tussen -5,5°C en 0,5°C en deden zich meestal voor op de 7e en de 18e. Te Ukkel bedroeg de gemiddelde temperatuur 6,6°C (norm.: 6,8°C). De gemiddelde uitersten waren respectievelijk 9,4°C en 4,1°C (norm.: 9,5°C en 4,1°C ). De absolute uitersten bedroegen respectievelijk 15,0°C [de 23e] en 0,2°C [de 29e] (norm.: 16,2°C en -1,7°C ). Er waren 0 vorstdagen [min.<0°C] (norm.: 4,5 d.), een abnormaal feit.

De streekgemiddelden van de maandelijkse neerslaghoeveelheden lagen bijna overal boven de normale waarden. Ze varieerden van 100% van de normale waarde in de Kempen tot 149% in het Doornikse. De waarden waren abnormaal hoog in Vlaanderen en in het Doornikse en normaal in de rest van het land. De hoogste dagwaarden werden op 23e en de 27e geregistreerd en liepen op tot meer dan 70 mm. Op de 27e werden neerslagwaarden van meer dan 40 mm gemeten. De opmerkelijkste waarde was deze van Lacuisine (Florenville) met 71,5 mm. In Ukkel was de neerslagfrequentie abnormaal hoog: met de pluviometer werd in totaal 105,9 mm neerslag in 24 dagen gemeten (norm.: 76,4 mm in 18,8 d.).
Tijdens de derde decade viel er met 59,1 mm (norm.: 24,3 mm) zeer abnormaal veel neerslag in Ukkel. Enkel in 2015 (64,7 mm) en 1981 (59,2 mm) viel er deze decade nog meer neerslag (periode 1981-2017).

In het land telden we een normaal aantal van 6 onweersdagen (norm.: 3,9 d.): de 5e, de 8e, de 12e, de 25e, de 26e en de 30e. Op de 5e, de 12e, de 25e, de 26e, de 29e en de 30e werd er hagel waargenomen. Windschade en blikseminslagen werden ons gemeld op de 12e en 23e. De neerslag in ons land bestond gedurende 13 dagen geheel of gedeeltelijk uit sneeuw: op de 5e, de 7e, van de 12e tot de 14e, op de 19e, op de 20e en van de 25e tot de 30e. Op de 12, de 13e en van de 25e tot de 30e lag er op de Ardense Hoogvlakte een laag sneeuw op de grond. De 29e was de eerste sneeuwdag voor Ukkel en al meteen werd er een laagje van 1 cm geregistreerd.
De grootste sneeuwdikte werd op de 30e gemeten na de doortocht van een zeer intense sneeuwzone over een groot deel van ons land. De dag nadien lag er ’s morgens 6 cm in Ukkel, 7 cm in Mont-Rigi (Weismes), 8 cm in Heldergem (Haaltert) en tot 19 cm op het plateau van Tailles (Houffalize).

De maandelijkse zonneschijnduur was normaal voor Ukkel met een totale duur van 67u 01min (norm.: 66u 17min). Nochtans was het aantal dagen met een volledig betrokken hemel abnormaal laag (6d., norm.: 9,6d.).

De wind kwam in Ukkel vooral uit de sectoren ZZW tot W. Dit was gedurende 71,4% van de tijd het geval (norm.: 45,7%). De gemiddelde windsnelheid bedroeg 3,1 m/s (norm.: 3,8 m/s), net als in 1988 en 2004. Enkel in 2001 lag deze waarde nog lager met 3,0 m/s (periode 1981-2017). In het officiële anemometrische meetnet van ons land werden geen windstoten van 100 km/u (28 m/s) of meer geregistreerd. Dergelijke snelheden konden plaatselijk bereikt worden tijdens de onweders.

 

De volledige downloadversie bevat kaarten van België die de geografische verdeling van temperatuur, neerslag en zonneschijnduur van de maand en de afwijkingen van de normale waarden weergeven.

Klimatologisch overzicht (pdf 1.2Mo, 8 pagina's)