Klimatologisch overzicht van november 2009

De laatste maand van de meteorologische herfst werd te Ukkel gekenmerkt door gemiddelden van de temperatuur en de windsnelheid die zeer uitzonderlijk hoog waren en normale waarden van het neerslagtotaal en de zonneschijnduur.

 

De tabel hieronder geeft de maandelijkse waarden van een reeks parameters weer gemeten te Ukkel (kolom "Maand"), alsook de normale maandelijkse waarden ("Norm".) en de maandelijkse recordwaarden sinds het begin van de waarnemingen ("Record +" en "Record -") met de jaartallen. De kolom "kar" duidt de statistische karakteristiek aan van de waargenomen maandwaarde ("Maand").

Parameter Eenh. Maand Norm. kar Record + Jaar Record - Jaar
Luchtdruk hPa 1005,7 1014,4 za 1025,3 1867 1003,4 2000
Gemiddelde windsnelheid m/s 5,5 3,7 zu 5,4 1940 2,5 1958
Overheersende windrichting ZW ZW
Zonneschijnduur hh:mi 48:09 63 n 136 1989 21 1922
Gemiddelde temperatuur °C 9,7 6,1 u 10,4 1994 ,9 1858
Gemiddelde maximum temperatuur °C 12,1 8,9 zu 12,8 1994 4,9 1919
Gemiddelde minimum temperatuur °C 7,4 3,5 zu 8,1 1994 -1 1921
Relatieve vochtigheid % 84 86,7 n 95 1862 76 1920
Gemiddelde dampdruk hPa 9,8 8,2 u 11,5 1994 5,7 1921
Neerslagtotaal mm 98 68,3 n 174,6 1991 11 1853
Neerslagdagen d 25 18 za 27 1974 7 1857
Onweersdagen in het land d 7 3
Sneeuwdagen d 0 2,4

(*) Definities van de graad van abnormaliteit:

Afkorting Graad van abnormaliteit Fenomeen bereikt of overtroffen gemiddeld één keer om de
n normaal -
a abnormaal 6 jaar
za zéér abnormaal 10 jaar
u uitzonderlijk 30 jaar
zu zéér uitzonderlijk 100 jaar

(**) Nieuwe waarden van zonneschijnduur sinds 1 januari 2009

 

Van de 1e tot de 30e werd ons weer beïnvloed door maritieme luchtstromingen: van de 1e tot de 8e waren deze verbonden aan een depressie in de buurt van Groot – Brittannië; van de 9e tot de 10e circuleerden zij langsheen de noordflank van een anticycloon met centrum ten westen van de Britse Eilanden; en vanaf de 11e bepaalde een zone van lage druk in de buurt van Groot – Brittannië ons weer door de aanvoer van zachte maritieme lucht, die op sommige dagen, zelfs een tropisch karakter vertoonde. De gemiddelde luchtdruk bedroeg 1005,7 hPa in Ukkel (norm.: 1014,4 hPa).

De overwegend maritieme luchtstromingen uit het zuidwesten lagen aan de basis van de te hoge temperaturen. In het land lag de afwijking van de normalen van de gemiddelden van de maandelijkse maximumtemperaturen tussen +2,5°C en +3,5°C. De maandgemiddelden van de minimumtemperaturen weken af van de normalen met een waarde gelegen tussen +3,5°C en +5,0°C. De absolute maxima lagen tussen 13°C en 18°C en deden zich meestal voor op de 13e, de 20e of de 21e. De absolute minima varieerden van –2°C tot 4°C en werden meestal gemeten tussen de 8e en de 12e. Te Ukkel bedroeg de gemiddelde temperatuur 9,7°C (norm.: 6,1°C). De gemiddelde uitersten waren respectievelijk 12,1°C en 7,4°C (norm.: 8,9°C en 3,5°C). De absolute uitersten waren respectievelijk 17,6°C [de 21e ] en 2,8°C [de 8e] (norm.: 15,9°C en –2,9°C). Er was geen enkele vorstdag [min. <0°C] (norm.: 5 dagen).

De streekgemiddelden van de neerslag waren allen hoger dan de normaalwaarden. Ze varieerden van 104% van de normale in het land van Herve tot 260% aan de Kust. De afwijkingen waren normaal in Haspengouw, in het Land van Herve en in de streek van Gileppe en Warche; zij waren abnormaal in Brabant en in de Condroz, zeer abnormaal in de Kempen, in de Borinage, tussen Samber en Maas, in de Ardennen, en in Belgische Lotharingen; uitzonderlijk in het Doornikse en zeer uitzonderlijk aan de Kust, in de Polders en in Vlaanderen. De hoogste dagwaarden varieerden van 5 mm tot meer dan 60 mm; ze werden meestal waargenomen op de 1e, de 3e of de 23e. Op de 23e en de 27e werden enkele waarden waargenomen van meer dan 40 mm; het opvallendst was deze van Knokke – Heist met 60,8 mm. Te Ukkel was de neerslagfrequentie abnormaal hoger dan de normale waarde: met de pluviometer werd gedurende 25 dagen 98,0 mm gemeten (norm.: 68,3 mm in 18 dagen).

In het land was de neerslag gedurende 7 dagen vergezeld van onweersverschijnselen (norm.: 3 dagen): de 4e, 17e, 22e, 23e, 26e, 27e en de 28e. Water, wind- of hagelschade werden ons gesignaleerd op de 3e, 14e, 18e, 22e, 23e, 25e, 26e, 27e, en de 28e.

Ten gevolge van veel bewolking tijdens de tweede helft van de maand was de zonneschijnduur lager dan normaal: te Ukkel registreerde men 48h09 minuten zonneschijn (norm.: 63h).

De wind kwam te Ukkel hoofdzakelijk uit de sectoren S tot WSW. Hun frequentie uit deze sectoren bedroeg 82% (norm.: 40%). De gemiddelde windsnelheid bedroeg 5,5 m/s (norm.: 3,7 m/s). Windstoten van 100 km/h (28 m/s) of meer werden in het anemometrische meetnet niet waargenomen. Dergelijke snelheden konden echter plaatselijk bereikt of overtroffen worden tijdens de onweders.