Klimatologisch overzicht van november 2011

De laatste maand van de meteorologische herfst werd te Ukkel gekenmerkt door een zeer uitzonderlijk laag neerslagtotaal, door een uitzonderlijk hoge zonneschijnduur, een abnormaal hoge waarde van de gemiddelde temperatuur en een normale waarde van de gemiddelde windsnelheid.

 

Opmerking: vanaf het maandelijks klimatologische overzicht van januari 2011, zullen de normalen en de recordwaarden (+ of –) in de tabel hierna berekend worden voor de periode 1981 – 2010. Deze periode van 30 jaar is de nieuwe referentieperiode voor de berekening van de normalen (gemiddelden over de periode) te Ukkel.
Neem er nota van dat de recordwaarden na 2010 progressief zullen worden toegevoegd in de volgende jaren zodat wij steeds over de recentste recordwaarden zullen beschikken.
Onder de tabel laat een link toe de vergelijking te maken met dezelfde tabel met de normalen en de recordwaarden berekend over de referentieperioden gebruikt tot 2010; deze perioden waren verschillend, afhankelijk van de parameter. Deze recordwaarden hadden, wat de betrokken periode betrof, dezelfde startdatum, maar duurden voort tot 2010.

De tabel hieronder geeft de maandelijkse waarden van een reeks parameters weer gemeten te Ukkel (kolom "Maand"), alsook de normale maandelijkse waarden ("Norm".) en de maandelijkse recordwaarden sinds 1981 ("Record +" en "Record -") met de jaartallen. De kolom "kar" duidt de statistische karakteristiek aan van de waargenomen maandwaarde ("Maand").

Parameter Eenh. Maand Norm. kar Record + Jaar Record - Jaar
Luchtdruk hPa 1019,3 1015,1 n 1023,4 1981 1003,4 2000
Gemiddelde windsnelheid m/s 3,3 3,6 n 5,5 2009 2,7 2001
Overheersende windrichting ZZO ZZW 0 0
Zonneschijnduur hh:mi 114:54 66:17 u 135:33 1989 23:46 2010
Gemiddelde temperatuur °C 8,6 6,8 a 10,4 1994 2,8 1993
Gemiddelde maximum temperatuur °C 12,5 9,5 u 12,8 1994 5,4 1985
Gemiddelde minimum temperatuur °C 5,2 4,1 n 8,1 1994 -0,1 1985
Relatieve vochtigheid % 86 88 a 92 2005 82 1989
Gemiddelde dampdruk hPa 9,5 9 n 11,5 1994 6,8 1985
Neerslagtotaal mm 8,5 76,4 zu 174,6 1991 22,1 1989
Neerslagdagen d 11 19 u 26 2008 10 1989
Onweersdagen in het land d 0 4 za 10 2005 1 1994
Sneeuwdagen d 0 1 n 11 1985 0 2009

November 2011 (oude normalen)

(*) Definities van de graad van abnormaliteit:

Afkorting Graad van abnormaliteit Fenomeen bereikt of overtroffen gemiddeld één keer om de
n normaal -
a abnormaal 6 jaar
za zéér abnormaal 10 jaar
u uitzonderlijk 30 jaar
zu zéér uitzonderlijk 100 jaar

Van de 1e tot de 5e werd het weer in onze regio's bepaald door zuidelijke luchtstromingen die vanaf de 3e geleidelijk verstoord werden; zij circuleerden rond een depressie gelegen boven de Atlantische Oceaan en een anticycloon boven Oost – Europa. De 6e en de 7e kwamen luchtstromingen van polaire oorsprong, circulerend tussen een depressie boven Oost – Europa en een anticycloon boven de Britse Eilanden, boven onze provincies. Door de verplaatsing van de anticycloon boven Zuid – Scandinavië van de 8e tot de 10e kregen wij continentale luchtstromingen boven onze regio's. Van de 11e tot de 20e werd het weer boven onze regio's bepaald door continentale luchtstromingen circulerend tussen een anticycloon gelegen boven Oost – Europa en een zone van lage luchtdruk gelegen boven het westen van de Britse Eilanden. Van de 21e tot de 25e werd ons weer continu beïnvloed door continentale luchtstromingen verbonden aan een zone van hoge luchtdruk gelegen boven Oost – Europa. Van de 26e tot de 30e werden deze luchtstromingen terug maritiem door de ontwikkeling van een depressie nabij Schotland en de 28e door een hogedrukgebied vlakbij ons land. De gemiddelde luchtdruk bedroeg te Ukkel 1019,3 hPa (norm.: 1015,1 hPa /1014,4 hPa).

In het land lag de afwijking van de normale van de maandgemiddelden van de dagelijkse maximumtemperaturen tussen 1,5°C en 4,0°C. De maandgemiddelden van de minimumtemperaturen weken af van de normale met een waarde gelegen tussen 0,0°C en +2,5°C. De absolute maxima varieerden tussen 15°C tot 22°C en deden zich meestal voor op de 4e of de 5e. De absolute minima lagen tussen –8°C en 0°C en werden meestal tussen de 15e en de 17e gemeten. Te Ukkel bedroeg de gemiddelde temperatuur 8,6°C (norm.: 6,8°C /6,1°C). De gemiddelde uitersten waren respectievelijk 12,5°C en 5,2°C (norm.: 9,5°C /8,9°C en 4,1°C /3,5°C). De absolute uitersten waren respectievelijk 18,6°C [de 4e] en –1,9°C [de 16e] (norm.: 16,2°C /15,9°C en –1,7°C / –2,9°C). Er waren drie vorstdagen [min<0°C] (norm.: 4,7d. /5 d.).

De streekgemiddelden van de neerslag waren allen lager dan de normale waarden. Zij varieerden van 6 % van de normale waarde in het Land van Herve tot 19 % in Vlaanderen en Belgisch Lotharingen. De afwijkingen waren zeer uitzonderlijk aan de Kust, in Haspengouw, tussen Samber en Maas, in het land van Herve, in de regio Gileppe en Warche en in de Ardennen en zij waren uitzonderlijk in de andere delen van ons land. De hoogste dagwaarden varieerden van 0,3 mm tot bijna 15 mm en deden zich voor op diverse data. Te Ukkel was de neerslagfrequentie uitzonderlijk laag: met de pluviometer werd in totaal 8,5 mm gemeten op 11 dagen (norm.: 76,4 mm /68,3 mm in 19 d. /18 d.). Deze waarde is de laagste ooit gemeten sinds het begin van de waarnemingen te Brussel – Ukkel in 1833. Het vorige record dateerde uit 1893 met 11,0 mm.

In het land was de neerslag geen enkele dag vergezeld van onweersverschijnselen (norm.: 3 d.). De neerslag bestond geheel of gedeeltelijk uit sneeuw gedurende 1 dag: de 13e.

Ten gevolge van een goede uitklaring van de hemel tijdens de ganse maand was het totaal van de zonneschijnduur hoger dan normaal. De totale zonneschijnduur bedroeg te Ukkel 114 u 54 min (norm.: 66 h /63 u).

Te Ukkel kwamen de winden hoofdzakelijk uit de sectoren E tot SSE. Hun frequentie uit deze sectoren bedroeg 44% (norm.: 23%). De gemiddelde windsnelheid bedroeg 3,3 m/s (norm.: 3,6 m/s /3,7 m/s). Windstoten van 100 km/u (28 m/s) of meer werden gemeten in het land op de 11e. Deze snelheden konden ook plaatselijk bereikt of overtroffen worden tijdens onweders.