Overstroming

In ons land zijn overstromingen vaak een gevolg van:

1. Hevig onweer

Bij hevig onweer of een opeenvolging van zware regenbuien zijn de problemen eerder lokaal maar kan de schade serieus oplopen. Dikwijls ontstaat de overlast door verstopte rioleringen of kunnen kleinere beekjes het plots aangevoerde water niet meer verwerken. De meest intense onweersbuien doen zich voor in de zomer. Sommige onweders kunnen massa's neerslag veroorzaken: bijvoorbeeld op een uur tijd tot 30 à 40 l/m², hetgeen overeenkomt met de helft van de maandneerslag.

2. Overstromingen van grotere rivieren

Terwijl zwaar onweer voor lokale problemen zorgt, kunnen bij langdurige neerslag in de herfst of de winter grote rivieren op grote schaal buiten hun oevers treden. Het gaat hier dus niet om plotse verschijnselen maar om situaties waarbij het al dagen of weken nat is met uiteindelijk verzadigde bodems als gevolg. Rivieren kunnen het water niet meer blijven slikken.
In situaties waarbij het weer soms wekenlang nat is, ligt de straalstroom dikwijls boven of iets ten noorden van onze streken. Dit betekent dat de scheidingszone tussen de polaire en de subtropische luchtmassa's dichtbij onze streken ligt. In deze zone ontstaan vaak Atlantische depressies met bijbehorende fronten die onophoudelijk vanuit het westen tot het zuidwesten ons land bereiken.

3. Andere factoren die een rol kunnen spelen

Naast grote hoeveelheden neerslag zijn er nog vele andere factoren die overstromingen kunnen veroorzaken of verergeren. Enkele van de belangrijkste zijn:

  • Hoogtij kan voor extra problemen zorgen, vooral dan in de bekkens van de Schelde en de IJzer.
  • Stormwinden uit het noorden tot het noordwesten geven een extra stuw aan het zeewater. Bij een ongunstige combinatie van stormwinden en hoogtij spreekt men van stormvloed (of stormtij).
  • In onze streken kan een sneeuwlaag soms snel beginnen af te smelten. Dit smeltwater kan problemen veroorzaken, vooral als de bodem bevroren is en het water dus niet kan insijpelen. De Maas kan soms veel smeltwater te verwerken krijgen, niet alleen uit de Ardennen maar bijvoorbeeld ook uit de Vogezen.
  • Werken aan wegen of rioleringen kunnen bij zwaar onweer voor plaatselijke problemen zorgen. Sommige woningen zijn ook gebouwd op waterzieke gronden zoals in rivierbeddingen.