Klimaat

De belangrijkste meteorologische gebeurtenissen sinds 1901

Om het klimaat van België te illustreren, en vooral zijn variabiliteit, stellen wij meer dan 1300 opmerkelijke meteorologische en klimatologische gebeurtenissen voor die zich hebben voorgedaan op het Belgische grondgebied tussen 1901 en 2014. De lijst zal in de toekomst progressief worden aangevuld (laatste update: januari 2019).

Bronnen van deze informatie

Om deze inventaris te realiseren, hebben wij in de eerste plaats een reeks bestaande publicaties gebruikt. Alle informatie in die publicaties werd, in de mate van het mogelijke, zeer zorgvuldig met de geschreven manuscripten en de numerieke databank van het KMI vergeleken en geverifieerd. Vervolgens hebben wij eveneens de archieven en de databank gebruikt om de hier voorgestelde lijst met evenementen uit te breiden, meer bepaald voor de laatste decennia.

Vanaf het midden van de jaren 1880 werden er reguliere meteorologische waarnemingen uitgevoerd in het klimatologisch park van Ukkel. Deze gegevens werden uitgebreid gebruikt in de hier voorgestelde inventaris. Elders in het land zijn de waarnemingen sinds meer dan 100 jaar hoofdzakelijk te danken aan de toegewijde waarnemers van het klimatologisch meetnet.

Naast de puur meteorologische gebeurtenissen, werden een aantal mijlpalen uit de geschiedenis van het KMI toegevoegd aan deze inventaris. Verder staan er ook een aantal gebeurtenissen in die elders in de wereld plaatsvonden, doch ook door het KMI werden opgevolgd, zoals bijvoorbeeld de kernramp in Tsjernobyl.

De informatie wordt meer en meer gedetailleerd

U zult merken dat dit overzicht door de tijd heen steeds gedetailleerder wordt. Van minder dan gemiddeld 10 toevoegingen per jaar tussen 1901 en 1950, zijn wij geëvolueerd naar meer dan 20 jaarlijkse toevoegingen in de 21e eeuw. Dat is niet verwonderlijk aangezien de waarnemingen gaandeweg verbeterden. In de eerste decennia waren de waarnemingsmiddelen namelijk veel beperkter. Toch kon het KMI altijd al rekenen op fervente waarnemers, die zelfs in oorlogstijd het weer bleven registreren. Met de opkomst van radars en satellieten, maar ook het internet, missen we momenteel nog zelden een opmerkelijk fenomeen.

Daardoor lijkt het soms dat er in het begin van de twintigste eeuw niet veel spectaculairs gebeurde. Wanneer we echter kijken naar de beschikbare informatie, blijkt die stelling toch niet te kloppen. Extremen zijn namelijk van alle tijden, maar tegenwoordig is het waarnemingsnet veel fijner.

U zult zien dat de hier gepresenteerde inventaris niet compleet en niet homogeen is. Daardoor is deze lijst niet bruikbaar om een analyse van de evolutie in de tijd te realiseren van de intensiteit en de frequentie van de extreme meteorologische en klimatologische gebeurtenissen in ons land. Het KMI nodigt de lezer dan ook uit om via volgende link meer te lezen over de waargenomen klimatologische trends in ons land.

Deze lijst is het resultaat van mensenwerk, waardoor het steeds mogelijk is dat er een onregelmatigheid in is geslopen. We stellen het dan ook op prijs indien u ons dit wil signaleren.