Eind juli 2025 kondigden wij aan dat het KMI, Elia, PropheSea en GeoSphere Austria samenwerken om de transportcapaciteit van bovengrondse elektriciteitslijnen te verbeteren met behulp van de technologie Dynamic Line Rating (DLR).
De eerste resultaten van dit pilootproject zijn inmiddels bekend, en ze zijn veelbelovend.
In het kader van het Europese initiatief Destination Earth onderzoekt dit pilootproject hoe hoge resolutie weersvoorspellingen kunnen bijdragen aan een slimmere exploitatie en planning van het hoogspanningsnet. De eerste resultaten tonen het grote potentieel van deze methode om de toelaatbare stroomsterkte te verhogen (dat wil zeggen de maximale stroom die een lijn continu kan dragen zonder de maximale temperatuur te overschrijden).
Gecombineerde impact van meteorologische variabelen
Traditioneel baseren beheerders van elektriciteitstransmissienetten zich op statische lijncapaciteiten, waardoor het potentieel van de lijnen onderbenut blijft. Door toenemende vraagpieken en variabele productie van hernieuwbare energie wordt deze conservatieve aanpak steeds meer een knelpunt.
DLR biedt een slimmer alternatief: door de capaciteit van lijnen aan te passen aan de werkelijke weersomstandigheden, kunnen beheerders veilig meer elektriciteit via bestaande lijnen transporteren.
De pilootdienst gebruikt een methode voor het detecteren van samengestelde gebeurtenissen die de gecombineerde impact van belangrijke meteorologische variabelen beoordeelt, zoals wind, temperatuur, zonnestraling en neerslag, in plaats van drempels op basis van één enkele parameter. Deze aanpak weerspiegelt de fysische warmtebalans van bovengrondse kabels, waarbij meerdere processen elkaar beïnvloeden. Zo kunnen hoge temperaturen worden gecompenseerd door wind of regen, terwijl lage windsnelheden in combinatie met sterke zonnestraling ongunstige omstandigheden kunnen creëren door minder afkoeling en meer opwarming.
Weersvoorspellingen op meerdere schalen
Een van de sterke punten van deze nieuwe dienst is de integratie van numerieke weersvoorspellingen op verschillende schalen. Voorspellingen op continentaal en lokaal niveau worden gecombineerd om tegemoet te komen aan verschillende operationele tijdshorizonten en beslissingsbehoeften. De voorspellingsvariabelen worden omgezet in een geprojecteerde DLR-conditiescore, waardoor operatoren toekomstige bedrijfsomstandigheden beter kunnen inschatten.
Eerste resultaten
De eerste resultaten in België en Oostenrijk onderstrepen het grote potentieel van deze nieuwe dienst. Analyses uitgevoerd met transmissienetbeheerders zoals Elia en Austrian Power Grid tonen een aanzienlijke ruimtelijke en temporele variabiliteit in lijncapaciteit.
Zo maakten gunstige windomstandigheden in België het mogelijk om de gemiddelde capaciteit tot 170% van de statische nominale waarden te verhogen. De dienst maakt het ook mogelijk om nauwkeurig knelpunten langs transportcorridors te identificeren, wat gerichte monitoring en infrastructuurplanning vergemakkelijkt.
Impact op de energietransitie
Dynamic Line Rating heeft het potentieel om de flexibiliteit van het net te vergroten, de integratie van hernieuwbare energie te bevorderen en congestie te verminderen. Deze nieuwe dienst toont aan hoe voorspellingen met een hoge resolutie deze aanpak operationeel kunnen maken.
Toekomstige ontwikkelingen zullen zich richten op probabilistische voorspellingen, onzekerheidskwantificatie en machine learning, om een bredere uitrol te ondersteunen en bij te dragen aan een veerkrachtiger en efficiënter Europees energiesysteem.
