Over het KMI

Het KMI: de uitdagingen van de 21ste eeuw (2011- ...)

2011

Daniel Gellens wordt op 1 januari 2011 d.d. Algemeen Directeur van het Koninklijk Meteorologisch Instituut van België.

13 mei 2011, Solar Impulse, het vliegtuig zonder brandstof, ontwikkeld door het team van Bertrand Piccard, blijft geschiedenis schrijven. Het voert zijn eerste vlucht buiten het Zwitsers grondgebied uit. Het team, waartoe ook meteorologen van het KMI behoren, heeft ervoor gekozen om Europa alle eer aan te doen en Brussel als eerste internationale bestemming te kiezen. De vlucht was een waar succes.

Een nieuwe centrale processor voor het waarnemen van bliksemontladingen wordt operationeel. Deze processor heeft als input de data van de Belgische SAFIR- antennes en ontvangt tegelijkertijd de ruwe data van enkele nieuwere types sensoren van de buurlanden. De nieuwe processor laat toe wolk-grond-ontladingen te lokaliseren, hierbij gebruikmakend van het verschil in aankomsttijden van de ontvangen straling en gecombineerd met informatie over de richting van waaruit de signalen worden gezonden. Daarnaast worden wolk-wolk ontladingen gelokaliseerd met een interferometrische techniek.

In mei 2011 wordt een lidar/ceilometer geïnstalleerd die de hoogte van de wolkenbasis detecteert en tevens informatie over de hoogte van de menglaag oplevert. Dit instrument levert ook informatie over de verticale verdeling van aërosoldeeltjes en detecteert bij heldere hemel in voorkomend geval ook vulkaanstof.

S.M. Stankov, K. Stegen, P. Muhtarov, P. Marinov en R. Warnant ontvangen het ‘Best Paper Award Certificate’ tijdens het ”13th International Ionospheric Effects Symposium (IES2011)” te Alexandria, Virginia, U.S.A., 17-19 mei, 2011.

De Lewis Fry Richardson Medal 2011 (European Geophysical Union), Wenen, 2011) wordt toegekend aan Cathérine Nicolis voor haar zeer originele bijdragen tot het begrijpen van het gedrag van stochastische en deterministische niet-lineaire systemen en de toepassing van deze ideeën in de meteorologie en de dynamica van het klimaat.

De numerieke weervoorspellingsmodellen ALADIN en ALARO worden nu gekoppeld aan het globale weervoorspellingsmodel ARPEGE, in plaats van aan het ALADIN-France model.

De supercomputer Socrates wordt operationeel in februari 2011.

Het regionaal klimaatmodel ALARO-CLIM, gebaseerd op het fijnmazig (4 km) ALARO-model van het KMI, maakt de eerste regionale klimaatruns over België in december 2011 aan. Het gebruikte scenario is het A1B scenario van het “Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC)”.

Een nieuwe ionosferische peiler, Digisonde 4D, vervangt het oude exemplaar. Een tweede uitzendantenne en een nieuw net van ontvangstantennes worden in Dourbes met de hulp van de Regie der Gebouwen opgericht.

 

 

2011 - 2012

In april 2011 heeft de eerste SURFEX-workshop op het KMI plaats. Er zijn 10 deelnemers uit de ALADIN- en HIRLAM-consortia. Het doel van de workshop was om SURFEX met ALADIN en ALARO in-line te koppelen en het voor de verschillende nationale operationele configuraties te testen.

Het “Integrated Nowcasting through Comprehensive Analysis (INCA) System” wordt geïnstalleerd op het KMI. INCA-BE is de implementatie op het KMI van het nowcastingsysteem INCA ontwikkeld door de meteorologische dienst van Oostenrijk (ZAMG). Dit systeem combineert de gegevens van verschillende waarnemingssystemen (radars, satellieten, automatische stations) met de output van het numerieke weervoorspellingsmodel ALARO en genereert zo een gedetailleerde weervoorspelling voor de eerstkomende uren met een ruimtelijke resolutie van 1 km. Dit systeem is bijzonder nuttig voor de voorspelling van intense neerslagbuien die geassocieerd zijn aan onweer.

In september 2012 heeft de tweede SURFEX-workshop op het KMI plaats. Mei 2012. De meerwaarde van de numerieke atmosferische modellering op het KMI wordt aangetoond, zowel voor ALARO-CLIM-klimaatscenario’s als voor de probabilistische weervoorspellingen “Grand Limited Area Model Ensemble Prediction System (GLAMEPS)”. Dit bewijst dat een decennium onderzoek op het domein van de atmosferische modellering zijn vruchten afwerpt.

De Sun-earth IMBAlance (SIMBA) radiometer wordt voorgesteld als de volgende generatie van KMI- ruimteradiometers die zowel wetenschappelijk als technologisch innovatief is. Wetenschappelijk combineert SIMBA de meting van de zonneïrradiantie – in navolging van het DIARAD type radiometer – met metingen van de energiebalans van de aarde. Mogelijk kan SIMBA als eerste instrument een significante meting maken van het kleine verschil tussen inkomende zonnestraling en uitgaande aardse straling dat verantwoordelijk is voor de opwarming van de aarde. SIMBA is ook technologisch innovatief omdat het gebruik maakt van de ‘cubesat’ nanosatelliettechnologie, die de toegang tot de ruimte ‘democratiseert’ en bereikbaar maakt tegen een relatief lage kost.

Het Vlaams Agentschap voor Maritieme Dienstverlening en Kust (MDK) en het KMI hebben een nieuwe samenwerkingsovereenkomst voor het voorspellen van het weer op zee en aan de kust gesloten. Deze samenwerking wordt door de Vlaamse en Federale regeringen goedgekeurd. Vlaams minister van Mobiliteit en Openbare Werken Hilde Crevits en haar federale collega-minister van Wetenschapsbeleid Paul Magnette kiezen op die manier voor een efficiënte aanpak van de weervoorspellingen aan zee. Die weervoorspellingen zijn belangrijk voor een veilig verloop van het scheepvaartverkeer en de activiteiten in de havens. En natuurlijk zijn ze ook nuttig voor de vele toeristen aan zee. Het samenwerkingsakkoord tussen het Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap en de Federale overheid betreffende het Oceanografisch Meteorologisch Station (OMS) te Oostende wordt ondertekend in juli 2012.

Op 7 augustus 2012 heeft het SEVERI-instrument (een visuele camera en een infraroodcamera) dat zich aan boord van de MSG-3 satelliet bevindt, haar eerste foto van de aarde genomen. Het Europees ruimte-agentschap (ESA), verantwoordelijk voor de eerste operationele handelingen, heeft op 16 juli 2012 de satelliet aan EUMETSAT overgedragen. Voor haar vaste programma's rekent EUMETSAT op de steun van de ESA bij het ontwikkelen van nieuwe satellieten en het opleveren van vastebaansatellieten zoals de MSG-3. Het samenwerkingsmodel ESA- EUMETSAT maakt Europa wereldleider op het gebied van satellietmeteorologie, door een optimale benutting van de expertise van beide instellingen en van de lidstaten.

De radartoren in Jabbeke, West-Vlaanderen, wordt door de Regie der Gebouwen gebouwd in 2008. Deze toren is bestemd om een nieuwe meteorologische radar te dragen die de waarnemingen en voorspellingen op korte termijn voor de neerslag in het noordwesten van het land zal verbeteren.

De tweede meteorologische radar onder het beheer van het KMI wordt in Jabbeke plechtig ingehuldigd in aanwezigheid van de Minister van Wetenschapsbeleid, Paul Magnette, op 19 september 2012. Het is een radar met dubbele polarisatie die niet alleen toelaat de intensiteit van de neerslag te meten, maar ook het type (regen, sneeuw of hagel) te bepalen. Deze radar is geïntegreerd in het netwerk van meteorologische radars EUMETNET/OPERA die meer dan 200 radars telt. De radar van Jabbeke maakt zijn eerste beeld op 30 augustus 2012 om 10:05 UTC.

Metop-B, de tweede Europese polaire satelliet wordt op 17 september 2012 gelanceerd. EUMETSAT neemt de controle van de satelliet over op 21 september 2012. De zending van Metop-B is cruciaal voor de weervoorspelling en het toezicht op het klimaat.

Er is een project van de Regie der Gebouwen, provincie Namen, om zonnepanelen op het terrein van het Geofysisch Centrum in Dourbes te plaatsen zodat het centrum integraal kan instaan voor het elektriciteitsverbruik en de verwarming van de gebouwen.

Naar aanleiding van het 25-jarig bestaan van het Protocol van Montréal voor de bescherming van de ozonlaag, krijgt Hugo De Backer een erkenning van het “United Nations Environment Programme (UNEP)” voor zijn waardevolle bijdragen tot het wetenschappelijk panel van het ozonsecretariaat. Deze bijdragen betreffen de langdurige waarnemingen van de ozonlaag met behulp van ballonpeilingen en spectrofotometers die vervolgens beschikbaar gesteld worden in een internationale databank.

De “Technical Conference on Meteorological and Environmental Instruments and Methods of Observation TECO-2012” van de WMO heeft van 16 tot 18 oktober 2012 in Brussel plaats. Deze conferentie wordt gevolgd door de 10de zitting van de “CIMO Management Group” op 19 en 20 oktober 2012.

Van 18-19 oktober 2012 organiseert het KMI een “European Lightning Detection Workshop (ELDW)” op het Planetarium. Deze ELDW, die elk jaar wordt georganiseerd door een lid van EUCLID (“European Cooperation for Lightning Detection”) wil enerzijds wetenschappers samenbrengen om wetenschappelijke resultaten uit te wisselen over bliksemdetectie en anderzijds Vaisala een forum geven voor het presenteren van hun nieuwste bliksemtechnologieën en toekomstplannen.

Op 20 december 2012 is de nieuwe weersatelliet Meteosat-10 na een succesvolle testperiode klaar om de Meteosat-waarnemingen aan te vullen met nieuwe beelden van de atmosfeer boven Europa en Afrika. De weersatelliet Meteosat-10 zal tot 2020 beelden leveren.

De Meteosat-10 weersatelliet van EUMETNET.

De Meteosat-10 weersatelliet van EUMETNET.

Deze nieuwste Europese weersatelliet is op 5 juli 2012 gelanceerd door EUMETSAT. Meteosat-10 neemt de taak over van Meteosat-9 en is de derde van de in totaal vier Europese weersatellieten binnen het “Meteosat Second Generation (MSG)” programma.

2013

Rafiq Hamdi
Rafiq Hamdi

In januari 2013 wordt een Kálmánfilter succesvol geïmplementeerd voor de temperatuurvoorspellingen van het ALARO numeriek weermodel. Deze filter verbetert de systematische fouten in de modelvoorspellingen. De door de Kálmánfilter verbeterde voorspellingen van de temperatuur zijn duidelijk accurater.

Rafiq Hamdi ontvangt de “Editor’s Award for the Journal of Applied Meteorology and Climatology” uitgereikt door de “American Meteorological Society (AMS)” tijdens de “93rd AMS Annual Meeting, Austin, Texas, USA” van 6 tot 11 januari 2013.

Het KMI is gastheer van de “GLAMEPS Working Week” die doorgaat van 11 tot en met 15 maart 2013. GLAMEPS is een internationaal project voor ensemblevoorspellingen op Europese schaal, waarin het KMI een belangrijke rol speelt.

Piet Termonia is als Program Manager van ALADIN uitgenodigd spreker op de “Numerical Weather Prediction” zitting van het “European Geosciences Union General Assembly 2013” te Wenen, Oostenrijk, op 8 april 2013.

François Brouyaux, consultant op het KMI, publiceert in het Frans de meteorologische roman ”Brume”. Het verhaal draait om meteorologische waarnemingen in de zomer van het jaar 1783, het jaar van de ophefmakende droge nevel.

Op 4 juni 2013 kwam EMMA (European Multi-Services Meteorological Awareness) bijeen op het KMI. EMMA is een programma dat door het Europese EUMETNET-consortium wordt gesteund en de ontwikkeling van Meteoalarm (www.meteoalarm.eu) op zijn palmares mag schrijven. Op de agenda stonden onder meer discussies over het gebruik van het CAP (Common Alerting Protocol) formaat voor het verzenden van waarschuwingen, de harmonisering van neerslagdrempels en het discussieforum van Meteoalarm. Er werden ook voorbeelden van samenwerking met de civiele bescherming in sommige deelnemende staten gepresenteerd.

Het KMI bestaat 100 jaar (1913 - 2013)!

Het Koninklijk Meteorologisch Instituut zet haar deuren open ter gelegenheid van haar 100ste verjaardag! Opendeurdagen van de drie federale wetenschappelijke instellingen van het Plateau van Ukkel grepen plaats onder grote belangstelling van het publiek op zaterdag 25 en zondag 26 mei 2013.

Het KMI en Bpost sloegen de handen in elkaar om een serie postzegels in het kader van deze heuglijke gebeurtenis te ontwerpen. De postzegels voor de honderdste verjaardag van het KMI zijn volgens Bpost het hoogtepunt van de postzegelcollectie van 2013. Ze tonen een nooit eerder gebruikte techniek in België: inkt die reageert op temperatuurverschillen.

De collectie, opgedeeld in de 4 seizoenen, toont bomen waarvan het bladerdek verdwijnt bij contact met warmte: zet een duim op de vier onderste zegels en de groene inkt verdwijnt! De onderliggende laag die dan tevoorschijn komt, laat een typische voorspellingskaart van België zien voor het seizoen in kwestie. De vijfde zegel bovenaan toont dan weer het statische gebouw van het Koninklijk Meteorologisch Instituut. De postzegels ter gelegenheid van de honderdste verjaardag van het KMI werden officieel verkocht vanaf 24 juni 2013.

Een maand na de opendeurdagen in Ukkel, was het de beurt aan het Geofysisch Centrum in Dourbes om ook opendeurdagen te houden. Op vrijdag 28 juni opende het centrum zijn deuren voor het personeel van het plateau in Ukkel en tijdens het weekend van 29 en 30 juni was het grote publiek op de site welkom. Tijdens een vernissage werden de opendeurdagen officieel geopend, in aanwezigheid van de federaal afgevaardigde J.M. Delizée en de algemeen directeur a.i. dr. D. Gellens.

Naast Bpost deed ook de Koninklijke Munt een speciale actie ter ere van onze 100ste verjaardag. Ze gingen voor de creatie van een 2€ herdenkingsmunt. Uitzonderlijk werd dit via een ontwerpwedstrijd in de handen van het publiek gelegd. De wedstrijd kende een overweldigend succes met meer dan 700 inzendingen! Na rijp beraad besloot de jury om de eerste prijs toe te kennen aan de heer Peter Denayer uit Hofstade (Zemst), omwille van het krachtige ontwerp waarbij de symboliek van het weer op een eenvoudige maar goed zichtbare manier werd weergegeven.

Het winnende ontwerp van Peter Denayer

Het winnende ontwerp van Peter Denayer

Traditiegetrouw werd op 17 september 2013 een plechtige eerste muntslag georganiseerd. Onder het goedkeurende oog van de Minister van Financiën Koen Geens en van de Staatssecretaris van Wetenschapsbeleid Philippe Courard voerde de winnaar van de wedstrijd, Peter Denayer, de eerste muntslag uit.

Ook de wedstrijdjury was aanwezig bij deze plechtige muntslag. Zo hadden zij de gelegenheid om de winnaar persoonlijk te feliciteren. Deze jury bestond, naast een medewerker van de Koninklijke Munt en een van het KMI, uit weerpresentatoren van de verschillende tv-zenders: Sabrina Jacobs (RTL-TVI), David Dehenauw (VTM) en Frank Deboosere (VRT). Bij de plechtige gelegenheid werd de VRT-weerman verontschuldigd, maar hij werd vertegenwoordigd door zijn collega Sabine Hagedoren.

De Staatssecretaris van Wetenschapsbeleid wenste het KMI een gelukkige verjaardag toe en bedankte hen voor 100 jaar weersvoorspellingen. Hij merkte kernachtig op:
“Door het muntstuk van 2 euro zal het KMI voortaan concreet tastbaar worden bij alle Europeanen. Het weer heeft immers ook een belangrijke impact op de samenleving. Zo bedraagt de economische waarde van de weervoorspellingen in de Europese Unie meer dan zestig miljard euro per jaar. Experts geloven dat een derde van ons BNP een link heeft met het weer. Denk bijvoorbeeld aan toerisme, textiel, landbouw, lucht- en ruimtevaart”

In het Planetarium van Brussel werd in het bijzijn van Philippe Courard, Staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid en Philippe Mettens, Voorzitter van de POD Wetenschapsbeleidop 19 september de tentoonstelling “100 jaar Meteorologie in België” ingehuldigd. Deze tentoonstelling weerspiegelt de loop van de meteorologische geschiedenis van België aan de hand van een waardevol overzicht van meteorologische instrumenten en documenten door de jaren heen.

Op 26 en 27 september 2013 grijpt een internationaal wetenschappelijk symposium plaats in het Jubelparkmuseum in Brussel. Onderzoeksthema’s in verband met de kernactiviteiten van het KMI maken het onderwerp uit van de conferenties van het symposium. Het symposium bracht een groep van internationaal vermaarde wetenschappers bijeen, die gespecialiseerd zijn in de verschillende gebieden van de meteorologie en het klimaat, zoals klimaatmodellen, niet-lineaire dynamica en complexiteitswetenschap, ionosferisch en geomagnetisch onderzoek, klimaatmaatregelen, metingen van meteorologische radars en satellieten.

De academische zitting werd geopend door Philippe Courard, Staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid en Daniel Gellens, algemeen directeur a.i. van het KMI en in aanwezigheid van zijne Koninklijke Hoogheid Prins Laurent. De financiering van het evenement werd gedragen door het Federaal Wetenschapsbeleid (BELSPO) en het KMI. De bijeenkomst was een groot succes voor de zeer grote Belgische wetenschappelijke gemeenschap, die hierdoor een globaal overzicht van de wetenschappelijke activiteiten van het KMI kreeg.

v.l.n.r: Daniel Gellens, dd. Algemeen Directeur van het KMI, Philippe Courard, Staatssecretaris voor Wetenschapsbeleid en zijne Koninklijke Hoogheid Prins Laurent, tijdens de opening van de academische zitting.

Na het internationaal wetenschappelijk symposium volgen een reeks van conferenties voor een ruimer publiek met Franstalige sprekers op zaterdag 28 september en Nederlandstalige sprekers op zondag 29 september 2013. Zij brachten allerlei thema’s ter sprake, zoals de geschiedenis van het KMI, maar ook de weerradars, het klimaat en de betrokkenheid van het KMI bij het onderzoek op de poolbasis in Antarctica.

Naast al deze verschillende activiteiten was er ook het hele jaar door een actief waarnemingsstation opgesteld in Mediacité, het winkelcentrum van Luik. Bovendien werden er een achttal nieuwe brochures met allerlei informatie over het instituut uitgegeven.

De viering van de 100ste verjaardag van het KMI heeft duidelijk aangetoond dat het instituut in uitstekende conditie is, zowel operationeel als wetenschappelijk, en klaar staat om de uitdagingen van de 21ste eeuw op te nemen.

De viering van de 100ste verjaardag van het KMI werd een groot succes dankzij de inzet van de medewerkers van de groep ‘Users’ Interface’, met v.l.n.r. Marc Christiaens, Alex Dewalque en Rosiane Verheyden.

De viering van de 100ste verjaardag van het KMI werd een groot succes dankzij de inzet van de medewerkers van de groep ‘Users’ Interface’, met v.l.n.r. Marc Christiaens, Alex Dewalque en Rosiane Verheyden.

2014

Een nieuw weerstation nabij de haven van Antwerpen

Het KMI heeft een nieuw automatisch weerstation operationeel in gebruik genomen in Stabroek, ten noorden van Antwerpen dicht bij het
havengebied, in februari. Dit station maakt gebruik van een nieuw systeem voor de verzending van de waarnemingen naar de centrale databank van het KMI.
Daardoor kunnen de 10 minuten gegevens gebruikt worden voor nowcasting (voorspelling voor zeer korte termijn).

In februari 2011 is, op initiatief van de voorzitter van het basisoverlegcomité (BOC), een groep vrijwilligers samengekomen om aan een verbetering van het milieu op het KMI te werken. Het KMI-ECO-team was geboren.

 

 

 

 

NASA gebruikt KMI metingen van de zonne-irradiantie

Van 2003 tot juli 2013 gebruikte NASA de zonneconstantemetingen van het Amerikaanse TIM-instrument op de Sorce-satelliet. Vanaf juli 2013 moest NASA op zoek naar een alternatief omdat het Tim/Sorce-instrument niet meer nominaal werkte. Hierdoor kwamen ze terecht bij het KMI, dat op het vlak van de meting van de zonneconstante een goede internationale reputatie heeft, en bovendien reeds lang een projectpartner (een zogenaamde Co-Investigator) binnen het Nasa-Ceres-project is.

KMI samenstelling van de zonneïrradiantiemetingen

KMI samenstelling van de zonneïrradiantiemetingen

Het KMI lanceert een educatief luik op zijn website

Met de hulp van mascottes Meteoz en Nova, lanceert het KMI vanaf september 2014 een educatief luik op zijn website, speciaal gericht op kinderen tussen 8 en 13 jaar. Meteoz, altijd bereid om iets nieuws te leren, en Nova, een echte wetenschapsknobbel, vullen mekaar heel goed aan.

Tussen april en juli 2014 vonden er twee vergelijkingstesten plaats van de weerhutten die in Europa in gebruik zijn. En…het KMI kwam als winnaar uit de bus! De eerste test vond plaats in de Spaanse hoofdstad Madrid door Dr. Robert Benyon van het Spaanse Nationaal Instituut voor Ruimte Aeronomie (Instituto Nacional de Técnica Aeroespacial). De tweede test gebeurde in het Zweedse stadje Borås door Dr. Peter Klason van het Technische Ondezoeksinstituut van Zweden (SP Sveriges Tekniska Forskningsinstitut).

Jaarlijks temperatuurrecord gebroken in Ukkel

2014 was dus het warmste jaar in Brussel-Ukkel sinds 1833. De gemiddelde jaarlijkse temperatuur was 11,9 °C, ofwel 0,3 °C boven het vorige record van 2011 (11,6 °C) en 1,4 °C boven de normale jaarlijkse waarde (10,5 °C). De vijf andere warmste jaren waren respectievelijk: 2007 (11,5 °C), 2006 (11,4 °C), 1989 (11,3 °C), 2002 en 1990 (11,2 °C).

2015

Het weer van het KMI op uw smartphone

Sinds april 2015 biedt het KMI het weer in België via een gloednieuwe weerapplicatie.

De app is aanpasbaar en gebruiksvriendelijk. U kunt er de weervoorspellingen en waarnemingen raadplegen voor de plaats waar u zich bevindt en voor uw voorkeursplaatsen en dit gaande van neerslagvoorspellingen met een tijdsstap van 10 minuten tot een algemene trend voor de 14 volgende dagen.

 

 

 

 

 

 

 

In het kader van de klimaatproblematiek publiceerde het KMI in 2008 een eerste informatieve brochure ‘Oog voor het klimaat’. In mei 2015 is er een vernieuwd en actueel vervolg: Oog voor het klimaat 2015. Een greep uit de thema's die aan bod komen:

  • Een update van de evoluties van het klimaat in België en antwoorden op vragen over het weer. Valt er minder sneeuw? Regent het tegenwoordig meer dan vroeger?
  • Onze waarnemingen van en onderzoek naar zonnestraling en ozon, om bij te dragen tot een beter begrip van de mechanismen achter het klimaat op internationaal niveau.
  • Onze klimaatmodellen, die we gebruiken om de dynamiek van het klimaatsysteem te doorgronden en verwachtte klimaatveranderingen in te schatten.
  • Ons onderzoek naar het stedelijke hitte-eiland.

Het KMI heeft een online klimaatatlas

Op basis van de officiële gegevens van het KMI werd de klimaatatlas opgesteld waar u een schat aan statistische informatie kunnen vinden over het klimaat in België. Het KMI wenste een zo volledig mogelijk beeld te schetsen van het klimaat in België, uitgaande van de geografische verdeling van de normalen van verschillende meteorologische variabelen: luchttemperatuur, zonnestraling, neerslag en onweer.

Twintig jaar Belgische DIARAD/VIRGO-metingen van de zon vanuit de ruimte

Het DIARAD/VIRGO instrument
Het DIARAD/VIRGO instrument

Twintig jaar geleden – op 2 december 1995 - werd het DIARAD/VIRGO-instrument met de SOHO satelliet gelanceerd. Het instrument was gepland voor een levensduur van 2 tot 6 jaar, maar na 20 jaar in de ruimte werkt het nog steeds uitstekend. Dit is een sterk staaltje van Belgische ruimtevaarttechnologie. Het DIARAD/VIRGO-instrument meet de energie die de zon naar de aarde zendt, de zogenaamde zonneïrradiantie. De KMI metingen van de zonneïrradiantie worden internationaal erkend en worden o.a. door NASA gebruikt. Deze metingen brachten een revolutie teweeg in onze kennis betreffende de invloed van de zon op klimaatveranderingen op aarde.

2015-2016

De nieuwe High-Performance Computer (HPC) werd eind 2015 op het plateau van Ukkel geïnstalleerd. Deze machine is ongeveer 40 maal krachtiger dan de vorige HPC van het KMI. Het ALARO model, het fijnmazig weermodel van het KMI, dat binnen de samenwerking van het ALADIN consortium ontwikkeld wordt, werd nu ook op deze nieuwe machine geïnstalleerd. In de toekomst zal de extra beschikbare rekenkracht gebruikt worden om de resolutie van ALARO van 4 km naar 1.3 km te verhogen. Dit laat toe om meer details te berekenen.

Op 9 februari 2016 ondertekende Daniel Gellens, Algemeen Directeur a.i. van het KMI, het nieuwe Memorandum of Understanding van het ALADIN consortium, bestaande uit 16 nationale meteorologische instituten. Daarmee zal het KMI in de komende vijf jaar haar activiteiten in het domein van de numerieke weersvoorspellingen verder zetten, in nauwe samenwerking met de andere partners.

2 wereldrecorden met hulp van de KMI-voorspellers

De piloot van de luchtballon, Fedor Konyukhov, heeft zaterdag 23 juli 2016 om 10u30 met zijn landing in West-Australië het vorige wereldrecord van 13 dagen van Steve Fossett gebroken. Dit record werd in 2002 gevestigd met actieve inbreng van het KMI. Sinds 16 juni maakte onze collega meteoroloog, David Dehenauw, 2 weerberichten per dag voor de startplaats en de nodige trajectberekeningen om te zien of de ballon rond de wereld zou geraken.

Abu Dhabi, Verenigde Arabische Emiraten, 26 juli 2016 - Bertrand Piccard en André Borschberg - ze namen elk om beurten de vliegstick in de hand - slaagden er in om hun schijnbaar gekke droom in realiteit om te zetten, door de reis rond de wereld in de Solar Impulse 2 (Si2) met succes af te ronden. Het nul-emissievliegtuig wordt volledig aangedreven door zonne-energie en kan dag en nacht zonder fuel vliegen.

In okctober 2016 stelde het KMI een nieuwe uitbreiding van deklimaatatlas van België voor. Voor elke gemeente stelde het KMI de klimaatstatistieken op in de vorm van tabellen en grafieken.

2017

Klimaatprojecties van KMI en UGent gepubliceerd voor internationaal klimaatonderzoek

In het nationale CORDEX.be project worden de klimaatsimulaties van het KMI en andere onderzoeksgroepen gebruikt voor lokale-impactmodellen, die bijvoorbeeld de impact van de klimaatverandering op het stedelijk klimaat, de groei van gewassen, de golfhoogtes op zee en luchtsamenstelling in de toekomst bestuderen.

2017: een opvallend droog jaar

Er viel in Ukkel in totaal 749,1 mm neerslag, ongeveer 15% minder dan normaal (852,4 mm). We moesten wachten tot september om voor het eerst sinds november 2016 opnieuw een maandelijkse neerslagwaarde te hebben die hoger lag dan de respectievelijke normale waarde.
De eerste 9 maanden van 2017 viel er in Ukkel in totaal slechts 470,0 mm neerslag (normaal: 620,6 mm), een zeer abnormaal lage waarde en goed voor een tweede plaats sinds 1981 (record: 462,7 mm in 1989). Wanneer we naar de metingen vanaf 1901 kijken, merken we dat er nog 16 drogere jaren waren (record: 246,3 mm in 1921).

WOW-BE

Het KMI startte een nieuw initiatief in oktober 2017, de Weather Observations Website Belgium (WOW-BE), in samenwerking met o.a. de VLA (Vereniging Leraars Aardrijkskunde), Fégépro (Fédération des Professeurs de Géographie), UK Met Office en KNMI. In dit initiatief worden actuele weerwaarnemingen, gemeten door particulieren, scholen en organisaties, verzameld en gedeeld. Het WOW concept werd in 2011 gelanceerd door de Britse nationale weerdienst Met Office. Inmiddels maken ruim meer dan 10500 stations in 220 landen onderdeel uit van het netwerk. Het KMI werkte voor de ontwikkeling van het WOW-BE portaal nauw samen met het KNMI en de Met Office en zal dat ook blijven doen om het portaal verder te optimaliseren. Kortom: WOW-BE wordt hét platform waarop iedereen actuele weerwaarnemingen kan delen, bekijken, vergelijken en archiveren.

Met de lancering van het portaal zet het KMI haar eerste stappen richting crowdsourcing en citizen science, waarin burgers actief bijdragen aan wetenschappelijk onderzoek. De data die door particulieren worden verzameld hebben immers ook wetenschappelijke waarde en zullen voor verschillende toepassingen binnen het KMI worden gebruikt.